TÜRK MİLLETİ
Benim hayatta yegâne fahrim
servetim Türklükten başka bir şey değildir. 1923
Bu memleket tarihte Türktü
halde Türktür ve ebediyen Türk olarak yaşayacaktır. 1923
Türk! Öğün. Çalış. Güven. 1925
Bir Türk dünyaya bedeldir. 1925
İngiliz ateşemiliterinin sorduğu bir sorunun cevabıdır:
Anasının ve babasının asilliğiyle iftihar eden Tedoz
İtalya yarımadasına inmek isteyen Türk Attillâ'ya
barış görüşmesinden önce sormuş:
"Siz hangi asîl ailedensiniz?" Attillâ da ona cevap vermiş: "Ben asîl bir milletin evlâdıyım!" İşte benim cevabım da size budur!"
Türk milleti büyük bir arslandır. Biz hepimiz onun tüyleri arasına sıkışmış ve sığınmış göz ile görülmez küçük varlıklarız. O arslanın büyük hareketleri ve hamleleri ise inkılâp hareketleri ve hamleleridir. Bu arslanı tahrik edebilmek... İşte bizim için iftihar edebilecek rol budur. 1931
Ben batı milletlerini
bütün dünyanın milletlerini tanırım. Fransızları tanırım
Almanları
Rusları ve bütün dünyanın milletlerini şahsen tanırım ve bu tanışmam da harb sahalarında olmuştur
ateş altında olmuştur. Ölüm karşısında olmuştur. Yemin ederek size temin ederim ki
bizim milletimizin manevî kuvveti bütün milletlerin manevî kuvvetinin üstündedir. 1920
Türk milleti
güzel her şeyi
her medenî şeyi
her yüksek şeyi sever
takdir eder. Fakat muhakkaktır ki
herşeyin üstünde tapındığı bir şey varsa
o da kahramanlıktır. Bu sözlerim şüphesiz bugünkü uyanık Türk gençliğinin kulaklarında yüksek ve tesirli akisler yapacaktır. Yüksek huylarına ehemmiyetle baktığım Türk çocuklarından daha az şey istemem.
Bizim başka milletlerden hiçbir eksiğimiz yok. Cesuruz
zekiyiz
çalışkanız
yüksek maksatlar uğrunda ölmesini biliriz.
Millet ve biz yok
birlik halinde millet var. Biz ve millet ayrı ayrı şeyler değiliz. Ve şunu kat'i olarak söyleyeyim ki bir millet
varlığı ve bağımsızlığı için herşeye girişir ve bu gaye uğrunda her fedakârlığı yaparsa
muvaffak olmaması mümkün değildir. Elbette muvaffak olur. Muvaffak olamaz ise o millet ölmüş demektir. Şu halde millet yaşadıkça ve her türlü fedakârlıkta bulundukça muvaffak olamaması hatıra gelmez ve böyle bir şey söz konusu olamaz. 1919
Dünyanın bize hürmet göstermesini istiyorsak evvelâ bizim kendi benliğimize ve milliyetimize bu hürmeti hissen
fikren
fiilen
bütün iş ve hareketlerimizle gösterelim; bilelim ki millî benliğini bulmayan milletler başka milletlerin avıdır. 1923
Felâketler
elemler
mağlûbiyetler milletler üzerinde bir takım etkenlerin vücut bulmasına sebebiyet verir. Bu etkenlerin başlıcası
öyle kara günlerinde sonra milletlerin uyanması vakalarını bulması ve kendi benliğini duymasıdır.
Milletleri yükselten bu özelliklere bir etken daha ilâve edelim: İntikam hissi... Milletlerin kalbinde intikam hissi olmalı. Bu alelâde bir intikam değil
hayatına
ikbaline
refahına düşman olanların zararlarını yoketmeye yönelen bir intikamdır. Bütün dünya bilmeli ki
karşımızda böyle bir düşman oldukça onu affetmek elimizden gelmez ve gelmeyecektir. Düşmana merhamet acizlik ve zaaftır. Bu
insaniyet göstermek değil
insanlık özelliğinin yokoluşunu ilân etmektir. 1923
Mazinin kararsız
çürümüş zihniyeti ölmüştür. Bütün dünya bilmelidir ki
Türk milleti hakkını
haysiyetini
şerefini tanıtmağa kadirdir. Türk vatanının bir karış toprağı için bütün millet bir vücut olarak ayağa kalkar. Haysiyetinin bir zerresine
vatanın bir avuç toprağına vuku bulacak tecavüzün bütün mevcudiyetine vurulmuş darbe olacağını artık Türk milletinin farketmediğini sanmak hatadır. 1924
Bu dünyadan göçerek Türk milletine veda edeceklerinin çocuklarına kendinden sonra yaşayacaklara
son sözü bu olmalıdır: "Benim Türk milletine
Türk cemiyetine
Türklüğün istikbaline ait ödevlerim bitmemişti
siz onları tamamlayacaksınız. Siz de sizden sonrakilere benim sözümü tekrar ediniz." 1935
Bu sözler bir ferdin değil
bir Türk Milleti duygusunun ifadesidir. Bunu
her Türk bir parola gibi kendinden sonrakilere mütemadiyen tekrar etmekle son nefesini verecektir. Her Türk ferdinin son nefesi
Türk Milleti'nin nefesinin sönmiyeceğini onun ebedi olduğunu göstermelidir. Yüksek Türk
senin için yüksekliğin hududu yoktur. İşte parola budur. 1935
Az zamanda çok ve büyük işler yaptık. Bu işlerin en büyüğü
temeli Türk kahramanlığı ve yüksek Türk kültürü olan Türkiye Cumhuriyetidir. Bundaki muvaffakiyeti Türk milleti'nin ve onun değerli ordusunun bir ve beraber olarak kararlı bir şekilde yürümesine borçluyuz. Fakat yaptıklarımızı asla kâfi görmeyiz. Çünkü daha çok ve daha büyük işler yapmak mecburiyetinde ve azmindeyiz. Yurdumuzu dünyanın en mamur ve en medenî memleketleri seviyesine çıkaracağız. Millî kültürümüzü çağdaş medeniyet seviyesinin üstüne çıkaracağız.
Daha az zamanda daha büyük işler başaracağız. Bunda muvaffak olacağımıza şüphem yoktur. Çünkü Türk Milleti'nin karakteri yüksektir. Türk Milleti çalışkandır
Türk Milleti zekidir. Çünkü Türk Milleti millî birlik ve beraberlikte güçlükleri yenmesini bilmiştir. Ve çünkü Türk Milleti'nin yürümekte olduğu ilerleme ve medeniyet yolunda elinde ve kafasında tuttuğu meşale müspet ilimdir.
Şunu da ehemmiyetle belirtmeliyim ki
yüksek bir insan cemiyet olan Türk Milleti'nin tarihî vasfıda güzel sanatları sevmek ve onda yükselmektir. Bunun içindir ki
milletimizin yüksek karakterini
yorulmaz çalışkanlığını
fıtrî zekâsını
ilme bağlılığını
güzel sanatlara sevgisini
millî birlik duygusunu mütemadiyen ve her türlü vasıta ve tedbirlerle besliyerek inkişaf ettirmek millî ülkümüzdür.
Türk Milleti
Ebediyete akıp giden her on senede bu büyük millet bayramını daha büyük şereflerle
saadetlerle huzur ve refah içinde kutlamanı gönülden dilerim.
Ne mutlu Türküm diyene! 1933
Memleket ve millet hizmetlerinde baş olmak isteyenlerin ilham kaynağı
milletin hakikî hisleri ve emelleridir. Bizim anılmağa değer bir hareketimiz varsa o da milletin duygu ve eğilimlerinde varlığına temas etmeğe çalışmaktan ibarettir. Her türlü muvaffakiyet sırrının
her nevi kuvvetin
kudretin hakikî kaynağının
milletin kendisi olduğuna kanaatimiz tamdır. 1925
Söz söyleyen arkadaşlarımızdan biri bana nereden ilham ve kuvvet aldığımı sordu. Arkadaşlarımızın sorduğu ilham ve kuvvet kaynağı
milletin kendisidir. Milletin müşterek eğilimi
umumî fikri olduğunu inkâr edenler de vardır. Bu gibileri
hepiniz çok işitmişsinizdir. Bu gibiler memleket ve milletle alâkasız
dalgın insanlardır. Memleketimizin ve milletimizin başına gelmiş olan bunca felâketler hiç şüphe etmemelidirki
bu dalgın insanların memleketin talihini ve iradesine ellerinde tutmuş olmalarından ileri gelmiştir.
Bir topluluğun mutlaka ortaklaşa bir fikri vardır. Eğer bu her zaman dile getirilemiyor ve belirtilemiyorsa
onun yokluğuna karar verilmemelidir. O
yapılan işlerde mutlaka mevcuttur. Varlığımız
bağımsızlığımızı kurtaran bütün işler ve hareketler
milletin müşterek fikrinin
arzusunun
azminin yüksek belirtisinden başka bir şey değildir. 1925
Biz
ilhamlarımızı
gökten ve görünmez âlemlerden değil
doğrudan doğruya hayattan almış bulunuyoruz. Bizim yolumuzu çizen; içinde yaşadığımız yurt
bağrından çıktığımız Türk Milleti ve bir de milletler tarihinin binbir facia ve ıstırap kaydeden yapraklarından çıkardığımız neticelerdir. 1937
Bu millet hakikî eğilimine zıt düşünceye sapanlara iltifat etmemektedir. Bununla bugün çok övünüyorum. Bundaki isabetin sırrını izah için derhal söylemeliyim ki bizim ilham kaynağımız doğrudan doğruya büyük Türk Milleti'nin vicdanı olmuştur ve daima olacaktır. Bütün hareketi
verimi
kuvveti millî vicdandan aldıkça
bütün teşebbüslerimizde milletin sağ duyusunu
rehber saydıkça şimdiye kadar olduğu gibi bundan sonra da milleti doğru hedeflere eriştireceğimize imanımız tamdır. 1925
Giriştiğimiz büyük işlerde
milletimizin yüksek kabiliyeti ve yüksek sağduyusu başlıca rehberimiz ve başarı kaynağımız olmuştur. Bu büyük millet
arzu ve istidadının yöneldiği istikametleri görmeye çalışan ve görebilen evlâdını daima takdir ve himaye etmiştir. 1926
Millet sevgisi kadar büyük mükâfat yoktur. İstiklâl harbinde benim de milletime ettiğim bir takım hizmetler olmuştur zannederim. Fakat
bunlardan hiçbirini kendime mal etmedim. Yapılanın hepsi milletin eseridir
dedim; aranacak olursa
doğrusu da budur. Mazide sayısız medeniyet kurmuş bir ırkın ve milletin çocukları olduğumuzu isbat etmek için
yapmamız lâzımgelen şeylerin hepsini yaptığımızı ileri süremeyiz; bugüne ve yarına bırakılmış daha birçok büyük işlerimiz vardır. İlmî çalışmalarda bunlar arasındadır. Beni seven arkadaşlarıma tavsiyem şudur: şahsınız için değil
fakat mensup olduğunuz millet için elbirliği ile çalışalım; çalışmaların en yükseği budur. 1923
Milletimizi şimdiye kadar söylediğim sözlerle ve hareketlerimle aldatmamış olmakla övünç duyuyorum. "Yapacağım. Yapacağız. Yapabiliriz" dediğim zaman onların gerçekten yapabileceğime inanmıştır. Nitekim Sakarya Muharebesi başlamadan evvel "Düşmanı memleketimiz içinde boğacağız" demiştim. Bana bazı mühim sayılan yerlerden müracaatlar vâki olarak "milleti beyhude yere kırdırmayınız" demişler; Romenlerden
Bulgarlardan
Yunanlılardan bahsederek kurtuluşumuzu geleceğe bırakmanın uygun olacağını söylemişlerdi. Fakat milletin kabiliyetini
imanını gözönüne alarak onlara "Hayır
yapacağız!" demiştim. Şimdi de milleti refaha
ilerlemeye
memleketi mutluluğa sevketmek için mevcut kabiliyetimizi gözönünde alarak "Bunu da yapacağız!" diyorum. 1923
Hiçbir sözümde milletime karşı geri alma durumunda kalmadım. Onları söylerken bir hayal peşinde koşan gibi
hayal şakıyan bir şair gibi değil
onları söylemekliğim bu milletteki kabiliyet unsurlarını bilmekliğimden idi. 1923
Türk milleti kahramanlıkta olduğu kadar
istidat ve liyakatte de bütün milletlerden üstündür.
Mühim bir vazifenin yapılışında benden evvel işe girişen
millet olmuştur. Benim şu veya bu sebeple tehir ettiğim mühim vazifeyi millet bana ihtar etmiş ve yaptırmıştır. Bunu milletin müşterek ruhundaki yükseklik ve erginliğe parlak bir misal olarak anmayalım. 1925
Benim için en büyük korunma noktası ve şefaat kaynağı milletimin sinesidir. 1919
Bu millet kılı kıpırdamadan dava uğruna ve benim uğruma
canını vermeğe hazır olmasaydı ben hiçbir şey yapamazdım.
Ben binbir müşkül karşısında yılacak bir insan olsa idim büyük işlerin rehberliğinde
milletim beni yaya bırakırdı. Milletimin iyi niyetine daima minnettarım.
Ben gerektiği zaman en büyük hediyem olmak üzere Türk milletine canımı vereceğim. Haziran 1937
Hayatımın bütün safhalarında olduğu gibi
son zamanların buhranları ve felaketleri arasında da
bir dakika geçmemiştir ki
her türlü huzur ve istirahatimi
her nev'i şahsi duygularımı
milletin selameti ve saadeti namına feda etmekten zevk duymayayım. 1937
Dünya üzerinde yaşamış ve yaşayan milletler arasında demokrat doğan yegâne millet Türklerdir. 1937
Kudretsiz dimağlar
zayıf gözler
hakikati kolay göremezler. O gibiler büyük Türk milletinin yüksek seviyesine nazaran geri adamlardır. 1925
Millet
muasır medeniyetin bütün milletlere temin ettiği hayat ve vasıtaları
esasta ve şekilde aynen ve tamamen gerçekleştirmeye kati karar vermiştir. Millet
yenilik ve ıslahat sahasında gösterdiği gayretlerin asırlardan beri olduğu gibi
türlü yalan ve dolanla biran bile durmasına müsaade etmemek azmindedir. 1925
Millet
milletlerarası umumi mücadele sahasında hayat sebebi ve kuvvet sebebi olacak ilim ve vasıtanın ancak muasır medeniyette bulunabileceğini
sabit olmuş bir hakikat diye benimsemiştir. 1925
Millet
saydığım değişiklikler ve inkılapların tabii ve zaruri icabı olarak umumi iradesinde ve bütün kanunlarında
ancak dünya ihtiyaçlarından mülhem ve ihtiyacın değişmesiyle değişip gelişmesi esas olan dünyevi bir idare zihniyetini hayat düsturu saymıştır. 1925
Bu büyük millet
arzu ve istihdadının yönelmiş olduğu istikametleri göstermeye çalışan ve görebilen evladını daima takdir ve himeya etmiştir. 1926
İki Mustafa Kemâl vardır. Biri
ben
fâni Mustafa Kemâl; diğeri milletin içinde yaşattığı Mustafa Kemâller idealidir. Ben onu temsil ediyorum. Herhangi bir tehlike ânında ben ortaya çıktımsa
beni bir Türk anası doğurmadı mı? Feyiz milletindir
benim değildir. 1935
Türk milletinin istidadı ve katî kararı medeniyet yolunda
durmadan
yılmadan ilerlemektedir. 1924
Türk milleti şuurla ve bunca bin senelerin açtığı devasız yaraları acele tedavi etmek ıstırabiyle
hakikat denilen cevheri bulmuş olduğuna inanarak
uzun adımlarla kurtuluş aramaya karar vermiştir. Bunun önüne sed çekmek isteyeceklerin âkıbeti Türkün kuvvetli ayakları altında ezilmektir.
Silâhı ile olduğu gibi aklı ile de mücadele mecburiyetinde olan milletimizin birincisinde gösterdiği kudreti
ikincisinde de göstereceğine asla şüphem yoktur. Milletimizin sâf seciyesi istidat ile doludur. 15 Temmuz 1921
Samsun'a ayak bastıktan sonra derhal memleket ve milleti yokladım. Gördüm ki
memleketin ve milletin temayülü istiklâl müdafaasında tereddüt edenleri utanılır mevkiinde bırakabilecek mahiyettedir. Filhakika iki seneden beri bütün dünyanın şahit olduğu olaylar düşüncelerimde isabet ve milletin azim ve imânında hakikî salâbet olduğunu ispat etti. 23 Nisan 1921
Hiçbir zafer gaye değildir. Zafer ancak kendisinden daha büyük bir gayeyi elde etmek için belli başlı vasıtadır. Gaye fikirdir. Zafer bir fikrin istihsal ve hizmet nisbetinde kıymet ifade eder. Bir fikrin istihsaline dayanmayan zafer payidar olamaz. O boş bir gayrettir.
Bizi diğer medeni milletler arasında geri bıraktıran adlî
siyasî
iktisadî
malî zincirler kırılmıştır. Parçalanmıştır... Bugüne kadar kazandığımız muvaffakıyet
bize ancak terakki ve medeniyete doğru bir yol açmıştır. Yoksa terakki medeniyeti henüz ulaşılmış değildir.
Büyük davamız
en med
